مسجد جامع یزد یکی از باشکوه ترین ، برجسته ترین و قابل توجه ترین و زیباترین ، بی نظیرترین و جذاب ترین جاذبه های گردشگری ایران است که در قرن 6 هجری قمری ساخته شده و مرمت و مرمت آن تا دهه گذشته ادامه داشته است. وقتی معماران مسجد یزد تصمیم به ساخت چنین بنای یادبودی گرفتند ، آن را در مرکز شهر قدیمی یزد و در داخل حصارهای شهر ساختند. این بنا 104 متر طول و 99 متر عرض دارد که منجر به هفت ورودی متصل به چندین کوچه و خروج می شود.
این بنای تاریخی در متون و اسناد تاریخی با نام هایی از جمله مسجد جامع شهر ، مسجد جامع عتیق (قدیمی) ، مسجد جامع قدیمی (جمعه) دردا و مسجد جامع جدید ذکر شده است.این بنای بزرگ که قرن ها پیش ساخته شده است در طول تاریخ تمدن این سرزمین می درخشد. همانطور که در کتب تاریخی آمده است: "این مسجد در محل آتشکده باستانی ساسانی (آتش کده) ساخته شده است".
طبق اسناد تاریخی ، ساخت و تکمیل مسجد جامع یزد در بیش از یک قرن در دوره های مختلف تاریخی انجام شده است ، از جمله مهمترین آنها در دوره سلسله ایلخانیان ، صفویه ، دوره سلسله تیموریان ، حکومت آل مظفر و دوران قاجار به نظر می رسد عمرو لیث صفاری اولین بنیانگذار این اثر هنری حیرت انگیز است. اما مشهورترین سازنده آن Ala-odole Kalanjar بود که در طول سالهای 474-498 هجری قمری به عنوان حاکم یزد خدمت می کرد. در این دوره ، بخشهای جدیدی به ساختمان اصلی مسجد اضافه شد. متأسفانه از قسمتهای باستانی مسجد هیچ اثری باقی نمانده است و آنچه امروزه به عنوان بنای مسجد جامع یزد دیده می شود توسط تعدادی از مقامات ، بزرگان مذهبی و حاکمان دوره های مختلف بازسازی و ساخته شده است.
به سبک آذری است. به این سبک سبک مغول یا ایرانی-مغول نیز گفته می شود. در هرات و بخارا نیز دیده می شود. معماری این مسجد بزرگ بسیار منحصر به فرد و ظریف است به گونه ای که سالانه بسیاری از جهانگردان از سراسر جهان برای بازدید از این شاهکار هنر معماری اسلامی - ایرانی به ایران و یزد سفر می کنند. این بنای یادبود شگفت انگیز ، متشکل از ایوان مرتفع (ایوان) ، دو شبستان ، گنبد شگفت انگیز ، دو ایوان زیبا و یک حیاط مستطیل شکل بزرگ ، معماری و هنر برجسته در ایران را به نمایش می گذارد.
این مسجد یکی از زیباترین مساجد دوره تیموری است. ورودی بلند و حیرت انگیز آن با کاشی های جذاب ، مناره ها و کتیبه های باستانی این بنای تاریخی را به یکی از زیباترین شاهکارهای معماری قرن 9 تبدیل کرده است.
مسجد جامع یزد در جهان به مسجدی با بلندترین مناره ها معروف است. ارتفاع مناره های مسجد 52 متر و قطر آن 8 متر است. جالب است بدانید که این دو مناره متفاوت هستند. مناره در سمت راست دارای دو راه پله مستقل است. ابهت این مناره های منحصر به فرد و کاشی کاری شگفت انگیز آنها حتی در بالای مناره ها ، جایی که مناره ها باریک شده اند ، تعجب آور است.
شاید شنیدن داستان های محلی در مورد این دو مناره جالب باشد. گفته می شود که یک روز یک استاد معمار و شاگردش دور هم جمع می شوند تا هر یک از مناره ها را بسازند و نتایج را بدون نظارت بر کار یکدیگر در طی مراحل مقایسه کنند. در پایان ، هر دو مناره کاملاً ساخته شد. اما مناری که توسط شاگرد ساخته شده است ، سمت راست ، دارای پله های دو طرفه است در حالی که مناره استاد فقط دارای یک پله یک طرفه است و در پایان استاد از این موضوع ناراحت می شود و خود را از همان مناره به پایین پرتاب می کند .
مسجد جامع یزد در جهان به مسجدی با بلندترین مناره ها معروف است. ارتفاع مناره های مسجد 52 متر و قطر آن 8 متر است. جالب است بدانید که این دو مناره متفاوت هستند. مناره در سمت راست دارای دو راه پله مستقل است. ابهت این مناره های منحصر به فرد و کاشی کاری شگفت انگیز آنها حتی در بالای مناره ها ، جایی که مناره ها باریک شده اند ، تعجب آور است.
همچنین داستان دیگری در مورد مناره ها وجود دارد. برخی معتقدند که استادی که مناره سمت چپ را ساخت ، بیمار شد و پس از چند سال درگذشت ، بنابراین معمار دیگری ساخت مناره جدید را آغاز کرد. در این دوره با پیشرفت معماری ، ساخت راه پله های دو طرفه مد شد و معمار جدید توانست مناره دو طرفه بعدی را بسازد ، به همین دلیل مناره ها متفاوت هستند.
اما همه این روایت ها فقط نظریه های محلی هستند و اصیل نیستند. شاید بهترین پاسخ در حال حاضر این باشد که "هیچ کس دلیل واقعی این تفاوت را نمی داند
یکی از خارق العادهترین و منحصربفردترین بناهای تاریخی است که علاقهمندان بسیاری را در سراسر جهان، شیفته و معطوف خود ساخته است. این اثر تاریخی شگفتانگیز، متشکل از یک ایوان مرتفع، دو شبستان، دو گرمخانه واقع در ضلعهای شرقی و غربی شبستانها، گنبدخانه، دو پایاب و یک صحن بزرگ به شکل مستطیل است که نشانگر معماری و طراحی ساخت جالب و زیبای ایران باستان است. شش ورودی برای داخل شدن به این مسجد بزرگ در نظر گرفته شده که هرکدام در قسمتهای مختلف مسجد تعبیه شده است.
دوران قاجاریه و در زمان سلطنت فتحعلی شاه قاجار، عملیات تخریب در سطح گستردهای برای بازسازی و مرمت این بنای تاریخی صورت گرفت که باعث ایجاد ظاهری کاملا متفاوت از مسجد اولیه شد. بر اساس مکتوبات تاریخی، مسجدی که امروزه مقصد گردشگری مردم زیادی از سراسر جهان به شمار میآید و همچنین محل برگزاری مراسم عبادی و دینی مردم یزد محسوب میشود، بر جای سه مسجدی ساخته شده است که در سالیان گذشته در کنار یکدیگر بنا شدهاند. اولین مسجدی که به اسم مسجد جامع عتیق معروف است،
زمانی که علاالدوله، از امرای وقت یزد بود، به ساخت دومین مسجد که به نام مسجد جامع قدیم شناخته میشود، پرداخت و با ساخت یک گنبد خانه و چند ایوان، بناهای بیشتری را به مسجد اولیه اضافه کرد. پس از وی، دختران فرامرز بن کاکوئی، موجبات ساخت قسمتهای جدیدی از جمله یک شبستان و مقبره در کنار دومین مسجد را، فراهم کردند.محو معماری بینظیر ایرانی که در ساخت شبستان، گنبد، کاشیکاری، منارهها، صحن و گچکاریهایی که در آن به کار رفته است، میشود. محرابی که در گنبدخانه واقع شده است و در واقع بهعنوان محراب اصلی نیز درنظر گرفته میشود، توسط کتیبه، آجر ضربی و کاشی معرق، تزئین شده و جلوهای از هنر و ذوق ایرانی را به جهانیان عرضه میدارد.گنبد مسجد که زیباییاش چشم هر بینندهای را به خود خیره میسازد، از دو پوسته متصل به هم تشکیل شده است که با طرح زیبایی از گل صابونکی، با ساقهای مزین به نام الملکالله، که به خط کوفی تکرار شده، عنوان یکی از ممتازترین و یگانهترین آثار معماری جهان را از آن خود ساخته است. قطعا گنبدخانه، ایوان و مکانهای اطراف آن را میتوان یکی از زیباترین قسمتهای مسجد جامع یزد دانست.کاشیکاری فوقالعاده زیبای معرق، گره چینی و نقشهای اسلیمی و گیاهی که بر ایوان مرتفع این بنای عظیم، همچون خورشیدی درخشان، خودنمایی میکند
این مسجد شامل بخش های مختلفی مثل ایوان اصلی، چند شبستان، کریاس، قنات، چاه آب، کتابخانه و گنبدخانه است که در طراحی و ساخت هرکدام دقت زیادی بکار برده شده است. مهم ترین قسمت این مسجد مناره هایش است که حدودا ۵۲ متر ارتفاع دارند و نام بلندترین مناره ها را از آن خود کرده اند. در ادامه به توضیح مختصری از هرکدام می پردازیم:
این فضا شامل حوضی هشت ضلعی در مقابل سر در و ستون مرمری است که روی آن ها نقوش حیوانات و گیاهان کنده کاری شده است و دو بیت شعر با خط نسخ نوشته شده، اما به دلیل شکستگی ستون ها اشعار به طور کامل خوانا نیستند.
سردر اصلی و بزرگ مسجد جامع با ارتفاع 24 متر و طاق نماهایی کم عرض در دو طرف و دو مناره بلند که هنگام ورود توجه همه را جلب می کند. این سردر یک بار فرو ریخته اما بعد ها مورد مرمت قرار گرفته و شکل امروزی به خود گرفته است.
بلند ترین مناره ها که مربوط به این مسجد است، هردوی آن ها دارای راه پله هستند و روی مناره ها با کاشی کاری کتیبه هایی به خط کوفی نوشته شده است. مناره ها نیز فرو ریخته بودند که سالها بعد مورد مرمت قرار گرفته اند.
ایوان اصلی هم شکل مستطیل دارد و در قسمت ورودی بخشی از سوره الفتح نوشته شده که ادامه اش نیز در حاشیه بالای دیواره های سمت راست حیاط به چشم می خورد.
بخش گنبد خانه این مسجد بسیار زیبا است و شامل کتیبه هایی با اسما خداوند و آیات قرآنی است. گنبد در وسط قرار گرفته و 4 گوشواره در چهار گوشه آن قرار گرفته اند. در طرف راست گنبدخانه دالانی بوده تا زنان از آنجا رفت و آمد کنند.
بعد از ورود به مسجد، وارد فضای چهارگوش کریاس خواهید شد که سقف گنبدی خاصی دارد و با آجر ساخته شده و لوح های سنگی بر روی دیوارش نصب شده است که آن زمان این قسمت دهلیز نام داشته است.
یکی از دیدنی ترین های مسجد جامع، محراب آن است که دارای تزییناتی مثل گچ کاری و مقرنس است و از کاشی های معرق کاری ساخته شده و شامل طرح های گل و بوته و عبارت فسیکفیکهم الله و هو سمیع العلیم است.
صحن داخلی مسجد نیز به شکل مستطیل برای اقامه نماز است و شامل محرابی با کاشی های آبی رنگ است که نام های الله، محمد، علی، حسن و حسین روی آن دیده می شود.
شبستان نیز مستطیل شکل است و دارای پنجره های شبکه دار و کاشی کاری های زیبا در قسمت بالا است. این شبستان به عنوان محل دائمی گنجینه و موزه مسجد جامع به کار می رود که در آن اشیای بلا استفاده مسجد جامعنگهداری می شوند، به طوری که در این موزه تاریخی از دوره ایلخانیان و دوره های بعد نگهداری می شود، مانند در چوبی مسجد جامع یزد، پرده کعبه، سماور قدیمی، ساعت، کاشی کاری های زیبای مسجد، منبر سنگی
ارتقاء سریع سایت در گوگل با ❌بک لینک قوی❌
مشاهده
وبلاگ جاذبه های گردشگری
مطلب مرتبط
بر بلندای پاریس- جایی که تاریخ و زیبایی به هم میپیوندند 
